सत्र २०६ : भारतीय राष्ट्रीय दिनदर्शिका आणि खगोलीय गमतीजमती : अर्चित गोखले

१९।०१।२०२३

सत्र २०६वे:

विषय : भारतीय राष्ट्रीय दिनदर्शिका आणि खगोलीय गमतीजमती

सादरकर्ते : अर्चित गोखले

भारताने १९५७ सालापासून स्वीकारलेली राष्ट्रीय सौर दिनदर्शिका हा तसा सर्वसामान्य लोकांसाठी दुर्दैवाने अनोळखी विषय आहे. आज जगभर कालगणनेसाठी ग्रेगोरियन दिनदर्शिकेचा वापर सर्वमान्य आहे, मात्र या दिनदर्शिकेला कोणताही खगोलीय आधार नाही. याउलट भारतीय राष्ट्रीय सौर दिनदर्शिका ही संपूर्णपणे खगोलशास्त्रीय संकल्पनांवर आधारित आहे. मात्र ही दिनदर्शिका म्हणजे भारतीय पंचांग नव्हे, आपले पारंपरिक पंचांगदेखील या दिनदर्शिकेहून भिन्न आहे, मग या राष्ट्रीय सौर दिनदर्शिकेचे नेमके वेगळेपण काय ? ती खगोलशास्त्रावर आधारित आहे म्हणजे नेमके काय ? या दिनदर्शिकेच्या दैनंदिन वापरामधून आपल्याला काय लाभ होतो? अशा सर्व प्रश्नांची उत्तरे अर्चित गोखले यांनी सादर केलेल्या या सत्रातून आपल्याला नक्की मिळतील. अत्यंत सोप्या शब्दांत खगोलशास्त्रीय संकल्पना समजावून घेण्यासाठी हे सत्र नक्की ऐका !

हे सत्र ऐकण्यासाठी खालील दुव्यावर टिचकी मारा !

सत्र २०५ :घटना : खटला : नाट्य - एक शोधयात्रा (प्रकट मुलाखत) : ॲड. क्रांती पाटणकर

१२।०१।२०२३

सत्र २०५वे:

विषय : घटना : खटला : नाट्य - एक शोधयात्रा (प्रकट मुलाखत)

सादरकर्त्या : ॲड. क्रांती पाटणकर

मुलाखतकार : मुकुंद करकरे

चेहरे में हैं आईंना के आईंने में चेहरा
मालूम नही कौन किसे देख रहा हैं

असा एक शेर आहे. हळुवार, मृदू भावनांमधून हा शेर लिहिला गेला असला तरी आज हा शेर आठवण्याचं कारण म्हणजे आजचं शब्दांगण चं सत्र. नाटक आणि सिनेमा या कलाकृती आपल्या जीवनातील घटनांवर आधारित असतात की आपलं जीवन त्यांच्यानुसार बनत जातं ? प्रतिबिंब कोणतं आणि प्रत्यक्ष प्रतिमा कोणती? आजचं सत्र ऍडव्होकेट क्रांती पाटणकर घेतायत. प्रत्यक्ष घडलेल्या घटना / व्यक्ती आणि त्यांच्यावर आधारित नाटक सिनेमा असा आजचा विषय. विषय आणि वक्ता दोन्ही ताकदवान. क्रांती पाटणकरांच्या अनुभवाचा आणि रसिकतेचा प्रत्यय आजच्या सत्रातून येईल.
त्यांना मुलाखतीच्या माध्यमातून बोलतं करणार आहेत मुकुंद करकरे. करकरे सर भाग्यवान, कारण त्यांना अनेक रसज्ञांचा सहवास लाभला. लाभतोय. त्यांचे इन्टरेस्टस बहुपेडी आहेत आणि त्यांना असलेली विविध विषयांमधली माहीती आपल्याला स्तिमित करते. विषय, वक्ता दोन्ही मनोज्ञ असल्याने, आजचं सत्र चुकवू नये असंच.

हे सत्र ऐकण्यासाठी खालील दुव्यावर टिचकी मारा !

सत्र २०४ : कारुण्यसिंधू : सौ. वृंदा कुलकर्णी

 ०५।०१।२०२३

सत्र २०४वे:

विषय : कारुण्यसिंधू (ज्येष्ठ समाजसेविका सिंधुताई सपकाळ प्रथम स्मृतिदिन विशेष सत्र)

सादरकर्त्या : सौ. वृंदा कुलकर्णी

सुरेश भट म्हणतात,
माझियासाठी जगाचे
रोज जाते घर्घरावे;
मात्र मी सोशीन जे जे
ते जनाईचे असावे !

आपल्या जवळच्या माणसांनी दिलेल्या जखमांवर मात करत, परिस्थितीला शरण जाणे नाकारत वैयक्तिक आयुष्यात काही तरी मोठे करून दाखवणाऱ्या कर्तृत्ववान माणसांची संख्या कदाचित कमी नसेल. पण जगात फार कमी माणसे अशी असतील की जी नियतीने आखलेल्या खडतर मार्गावरून चालत असताना सुद्धा आपल्या हृदयातल्या अथांग कारुण्याचा झरा जगासाठी मोकळा करू शकतात. अनाथांची आई म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या पदमश्री सिंधुताई सपकाळांचे आयुष्य म्हणून प्रेरणादायी. त्यांचे चरित्र आज वृंदा कुलकर्णी मांडणार आहेत.

हे सत्र ऐकण्यासाठी खालील दुव्यावर टिचकी मारा !

सत्र २०३ : माझे वाचन; माझे लेखन : कला, समाज आणि राजकारण यातील मुक्त भ्रमंती : प्रा. अविनाश कोल्हे

२९।१२।२०२२

सत्र २०३वे:

विषय : माझे वाचन; माझे लेखन : कला, समाज आणि राजकारण यातील मुक्त भ्रमंती

सादरकर्ते : प्रा. अविनाश कोल्हे

आजचं शब्दांगण चं सत्र अतिशय वेगळं. *श्री. अविनाश कोल्हे* आजचं सत्र घेतायत. फार कमी वेळा एकच व्यक्ती रस आणि कौशल्य या बाबतीत अनेक क्षेत्रात सरस असते. कोल्हे सर रुपारेलमध्ये प्राध्यापक म्हणून कार्यरत असतानासुद्धा इंग्रजी नाटक, सिनेमा यांचे रसग्रहण आपल्या लिखाणातून करत होते. भारत चीन संबंध - नेहरू गांधी यांच्यासारखे नेते - ते अगदी फ्रेंच नाटककार यास्मिना रझा अशा विविधांगी विषयांवर त्यांनी लेखन केले आहे. स्पर्धा परीक्षेतील विद्यार्थ्यांना राज्यशास्त्र किंवा पॉलिटी सारखा साधारणतः: रुक्ष विषय शिकवत असतानाही आपली रसिकता जपलेले कादंबरीकार कोल्हे सर *'माझे वाचन: माझे लेखन'* या आपल्या सत्रातून त्यांच्या लेखन प्रवासाबाबत बोलणार आहेत. प्रत्यक्ष लेखक आपल्या भेटीला हा कायमच आनंददायक अनुभव असतो. आजही हा वेगळा अनुभव घेण्यासाठी जरूर भेटूयात.

हे सत्र ऐकण्यासाठी खालील दुव्यावर टिचकी मारा !

सत्र २०२ : करिअर की कॅरिअर : गिरीश टिळक

२२।१२।२०२२

सत्र २०२वे:

विषय : करिअर की कॅरिअर

सादरकर्ते : हेडहंटर गिरीश टिळक

शब्दांगणचं आजचं सत्र सुद्धा वेगळं. *हेडहंटर गिरीश टिळक* आजचं सत्र घेतायत. *करिअर की कॅरियर* असा आजचा विषय. खूप वेळा आपण मला करिअर घडवायचे आहे असं नुसतं ऐकतो. पण प्रत्यक्षात करिअर म्हणजे नक्की काय? तिथपर्यंत पोचायचं कसं ? असा प्रश्न आपल्याला कायमच सतावत राहतो. आपण विद्यार्थी असाल किंवा पालक किंवा अगदी शिक्षक सुद्धा आपल्या सगळ्यांनाच हे सत्र मार्गदर्शक ठरू शकेल.

आपल्या मनमोकळ्या स्वभावाची , दिलखुलास गप्पांसाठी प्रसिद्ध असलेले हेडहंटर गिरीश टिळक आजचं सत्र घेत आहेत. मोठमोठ्या कंपन्यांसाठी मोठमोठ्या पदांवर माणसं नेमण्याचा त्यांचा व्यवसाय. या महत्वाकांक्षी पदांसाठी माणसं शोधताना ते नक्की काय विचार करत असतील? या मोठेपणाची बीजं आपल्याला आपल्यात शोधता येतील का? आजच्या सत्राच्या निमित्ताने अशा काही प्रश्नांची उत्तरं शोधण्याचा प्रयत्न करूयात.

हे सत्र ऐकण्यासाठी खालील दुव्यावर टिचकी मारा !